Kees zit aan zijn keukentafel en staart naar zijn factuur van vorige maand. 32 euro per uur vraagt hij als freelance grafisch ontwerper. “Ben ik straks ineens een werknemer?” vraagt hij zich hardop af terwijl hij het nieuws leest op zijn telefoon.
Het kabinet heeft een bombshell gedropt die duizenden zzp’ers zoals Kees raakt. Wie minder dan 38 euro per uur rekent, zou mogelijk als werknemer moeten worden beschouwd. Voor veel freelancers voelt dit als een klap in het gezicht.
Deze nieuwe regel kan alles veranderen voor de 1,2 miljoen zzp’ers in Nederland. Vooral degenen die nu onder dat magische bedrag zitten, kijken met spanning naar wat dit betekent voor hun toekomst.
Wat betekent deze nieuwe regel precies?
Het kabinet wil met deze maatregel schijnzelfstandigheid aanpakken. Het idee erachter is simpel: wie te weinig verdient om echt zelfstandig te zijn, werkt waarschijnlijk gewoon als werknemer maar dan zonder de bescherming die daarbij hoort.
De grens van 38 euro per uur is niet zomaar gekozen. Dit bedrag komt neer op ongeveer het minimumloon plus een opslag voor de risico’s en kosten die een echte zelfstandige heeft. Denk aan ziekteverzuim, vakantiegeld en pensioenopbouw.
Deze regel gaat niet over het straffen van zzp’ers, maar over het beschermen van mensen die eigenlijk gewoon werknemers zijn maar dan zonder rechten.
— Dr. Marieke van den Berg, arbeidsrechtexpert Universiteit van Amsterdam
Maar zo simpel ligt het natuurlijk niet. Veel zzp’ers kiezen bewust voor lagere tarieven om werk binnen te halen, vooral in het begin van hun carrière. Voor hen voelt deze regel als een beperking van hun vrijheid om hun eigen prijzen te bepalen.
Wie wordt er geraakt door deze verandering?
De impact van deze regel verschilt enorm per sector en situatie. Hier zie je precies wie er het meest te maken krijgt met deze verandering:
| Sector | Gemiddeld uurtarief | Impact |
|---|---|---|
| Schoonmaak | €15-25 | Zeer hoog |
| Horeca/catering | €18-30 | Hoog |
| Grafisch ontwerp (starters) | €25-35 | Hoog |
| Administratie | €20-40 | Gemiddeld |
| IT-consultancy | €50-100 | Laag |
| Marketing | €40-80 | Laag |
Vooral zzp’ers in de zorg, schoonmaak en creatieve sectoren maken zich zorgen. Veel van hen werken al jaren als zelfstandige, maar hun tarieven liggen vaak onder de nieuwe grens.
Ook startende freelancers voelen de druk. Zij bouwen vaak bewust een portfolio op met lagere tarieven om ervaring op te doen en klanten te werven. Deze strategie wordt nu veel moeilijker.
Ik zie veel jonge freelancers die bewust beginnen met lagere tarieven. Dat is een normale manier om je markt te vinden. Deze regel maakt dat onmogelijk.
— Tom Hendriks, voorzitter Freelancers Nederland
Wat zijn de praktische gevolgen?
De gevolgen van deze regel zijn verstrekkend en raken verschillende partijen op verschillende manieren:
Voor zzp’ers onder de 38 euro:
- Moeten hun tarieven verhogen of risico lopen op herclassificatie als werknemer
- Kunnen opdrachten verliezen als opdrachtgevers niet bereid zijn meer te betalen
- Krijgen mogelijk meer zekerheid als ze als werknemer worden erkend
- Verliezen de flexibiliteit die ze als zzp’er hadden
Voor opdrachtgevers:
- Moeten mogelijk hogere tarieven betalen
- Lopen risico op naheffingen als ze zzp’ers onder de grens inhuren
- Moeten hun inkoopbeleid aanpassen
- Kunnen gedwongen worden zzp’ers in dienst te nemen
Linda werkt als freelance administratief medewerkster voor verschillende kleine bedrijven. Haar tarief van 28 euro per uur ligt onder de nieuwe grens. “Ik kan niet zomaar 10 euro meer gaan vragen,” vertelt ze. “Dan ben ik mijn klanten kwijt.”
Het probleem is dat veel opdrachtgevers niet bereid of in staat zijn om meer te betalen. Dan verdwijnen deze banen gewoon naar het buitenland of de zwarte markt.
— Prof. Jan Kloosterman, econoom Erasmus Universiteit
Wanneer gaat deze regel in?
De precieze ingangsdatum staat nog niet vast, maar het kabinet wil de regel zo snel mogelijk invoeren. Waarschijnlijk gebeurt dit in 2024, met een overgangsperiode voor bestaande contracten.
Tijdens deze overgangsperiode krijgen zzp’ers en opdrachtgevers de tijd om zich aan te passen. Maar de onzekerheid zorgt nu al voor stress in de freelancegemeenschap.
Veel zzp’ers zijn al bezig hun tarieven te herzien. Anderen overwegen om terug te gaan naar het werknemerschap. “Misschien is het tijd om weer een vaste baan te zoeken,” zegt grafisch ontwerper Kees. “Deze onzekerheid is ook wat waard.”
We zien nu al dat zzp’ers hun tarieven aanpassen in afwachting van deze regel. Dat is een logische reactie, maar het zorgt ook voor veel onrust.
— Sandra Molenaar, directeur Platform Zelfstandigen
De komende maanden worden cruciaal. Veel hangt af van hoe streng de regel wordt gehandhaafd en of er uitzonderingen komen voor specifieke sectoren of situaties.
Voor nu blijft het vooral afwachten wat de definitieve regels worden. Maar één ding is zeker: de freelancemarkt in Nederland staat voor een grote verandering.
Veelgestelde vragen
Geldt de 38 euro grens voor alle zzp’ers?
De regel geldt in principe voor alle zzp’ers, maar er kunnen uitzonderingen komen voor specifieke sectoren of situaties.
Wat gebeurt er als ik onder de 38 euro blijf?
Dan loop je het risico dat je wordt gezien als werknemer in plaats van zelfstandige, met alle gevolgen van dien.
Kunnen opdrachtgevers problemen krijgen?
Ja, opdrachtgevers die zzp’ers onder de grens inhuren kunnen te maken krijgen met naheffingen en boetes.
Is er een overgangsperiode?
Het kabinet plant waarschijnlijk een overgangsperiode, maar de details zijn nog niet bekendgemaakt.
Kan ik mijn tarief gewoon verhogen naar 38 euro?
Dat kan, maar je moet er rekening mee houden dat klanten mogelijk niet bereid zijn het hogere tarief te betalen.
Geldt deze regel ook voor bestaande contracten?
Dat hangt af van de definitieve regelgeving en eventuele overgangsmaatregelen die het kabinet invoert.